Renk Körlüğü Türleri

Kırmızı-yeşil renk körlüğü

Açık ara en yaygın gruptur. Uzun dalga boylu (L, kırmızı) veya orta dalga boylu (M, yeşil) konilerden kaynaklanır. Kırmızı, yeşil, kahverengi ve turuncu birbirine benzeyebilir; bazı mor ve mavi tonları da zor ayrılır.

Döteranomali ve döteranopi

Döteranomalide yeşil koni vardır ama duyarlılığı kırmızıya doğru kaymıştır. Erkeklerin yaklaşık %5'ini etkileyen en yaygın renk görme eksikliğidir. Döteranopide yeşil koni tamamen yoktur.

Protanomali ve protanopi

Protanomalide kırmızı koni yeşile doğru kaymıştır; protanopide hiç yoktur. Protan görüşte kırmızı ile yeşil karışmasının yanı sıra kırmızılar daha koyu görünür; bu, trafik ve uyarı ışıklarında önemli olabilir.

Mavi-sarı renk körlüğü

Tritanomali ve tritanopi kısa dalga boylu (S, mavi) koniyle ilgilidir. Mavi ile yeşil, sarı ile pembe karışabilir. Kalıtsal biçimleri nadirdir ve kadın ile erkeği eşit etkiler. Yaşamın ilerleyen döneminde ortaya çıkan mavi-sarı kaybı daha yaygındır ve göz hastalığı belirtisi olabilir.

Tam renk körlüğü

Akromatopsi (rod monokromasi), çalışan koni olmaması demektir. Kişiler gri tonlarında görür, parlak ışığa çok duyarlıdır ve genellikle görme keskinlikleri düşüktür. Mavi koni monokromasisi daha da nadir, benzer bir durumdur.

Renk körlüğüne ne yol açar

• Kalıtım: kırmızı-yeşil eksiklikler X kromozomu üzerinden geçer; bu yüzden erkeklerde çok daha yaygındır.
• Göz ve beyin hastalıkları: glokom, diyabetik göz hastalığı, makula dejenerasyonu, katarakt ve optik sinir hasarı renk görüşünü değiştirebilir.
• İlaçlar ve kimyasallar: hidroksiklorokin ve etambutol gibi bazı ilaçlar ve bazı çözücüler renk görüşünü etkileyebilir.
• Yaşlanma: göz merceği yaşla sararır; bu da mavi ve morları ayırmayı zorlaştırır.

Renk görme eksikliğiyle yaşamak

Çoğu kişi iyi uyum sağlar. Telefon ve bilgisayar ayarlarında renk filtreleri bulunur, uygulamalar kamera üzerinden renkleri söyleyebilir, kıyafet veya kabloları etiketlemek de işe yarar. Pilot, elektrikçi, makinist veya polis gibi bazı meslekler renk görme standardı ister; bu yüzden türünüzü erken bilmekte fayda var.